Sinema tarihinde öyle yönetmenler vardır ki çektikleri filmlerle iz bırakır ve izleyicinin algılama biçimini dönüştürürler. İşte bu yönetmenlerden birisi olan Alfred Hitchcock, gerilim sinemasını yeniden tanımlayan ve “seyirci psikolojisi”ni sinemanın merkezine yerleştiren en önemli isimlerden biridir. Günümüz gerilim ve korku filmlerinin çoğunlukla kullandığı birçok anlatım tekniği Hitchcock'un imzasını taşımaktadır. Gelin bu büyük yönetmenin hikayesine ve yaptığı işlere kısaca birlikte göz atalım.

Kısa Biyografisi

1899 yılında İngiltere’nin başkent'i Londra kentinde doğan Alfred Hitchcock, sinema kariyerine sessiz filmlerin revaçta olduğu bir dönemide başladı. Önceleri set tasarımı ve senaryo alanlarında çalışan yönetmen, kısa sürede kendi sinema dilini geliştirdi. 1920'li yıllarda çektiği filmlerle adından sıkça bahsettiren Hitchcock, özellikle The Lodger (1927) ve Blackmail (1929) ile gerilim türünde farklı bir yaklaşım ortaya koydu. 1939 yılında İngiliz sinemasından Hollywood’a geçiş yapmasıyla birlikte kariyeri uluslararası ölçekte katlanarak büyüdü. 1950 ve 60’lı yıllar artık gerçektende “usta yönetmen” kimliğini kesinleştirdiği ve sinema tarihine adını altın harflerle kazıdığı dönem oldu. 16 Mart 1980 tarihinde ertesi yılın Amerikan Film Enstitüsü ödülü kazananını tanıttıktan sonra aynı yıl 29 Nisan'da, Bel air'deki evinde böbrek yetmezliği sonucu hayata veda etti. Külleri 10 Mayıs 1980'de Pasifik Okyanusuna serpildi.

Alfred Hitchcock kariyeri boyunca tam 52 kez Oscar törenine katılmış ve bunların sadece 6'sını kazanmıştır. Ancak tam beş kez en iyi yönetmen Oscarına aday olmasına rağmen kazandığı Oscarlar içerisinde en iyi yönetmen Oscarı bulunmamaktadır. Buna rağmen sinema dünyasındaki etkisi o kadar büyüktü ki, zamanla sadece bir yönetmenden öte "gerilim" türü sinemanın kurucularından biri olarak kabul edildi. Hitchcock'un birden çok ödülü ve adaylığı olduğu için ve buraya bunları teker teker yazamıyacağım için Öne çıkan bazı onur ve başarılarını sıralıyacağım.

• 5 kez En İyi Yönetmen Oscar Adaylığı
• 1968’de Irving G. Thalberg Memorial Award (Akademi Onur Ödülü)
• 1979’da İngiltere Kraliyeti tarafından “Sir” unvanı
• American Film Institute tarafından yaşam boyu başarı ödülü
• Sinema tarihinin en etkili yönetmenleri listelerinde sürekli olarak üst sıralarda yer alması ve Hitchcock'u anma programları

Bu başarılar ve imza attığı işlerle Hitchcock’un adı, yalnızca bir yönetmeni değil, başlı başına bir sinema dilini temsil etmektedir.

Hitchcock Sineması Neden Farklıydı?

Hitchcock'un yaratıcı zekasıyla ortaya çıkan gerilim, dönemi için devrim niteliğindeydi. Hitchcock korkuyu ucuz yollu jumpscare'ler ya da doğrudan göstermek yerine uzun uzun bekleyişler üzerine kuruyor bu da gerilim ve korku atmosferini güçlendiriyordu. Kendisi ünlü “masa altındaki bomba” örneğinde bunu şöyle açıklar:

"Eğer masanın altında bomba olduğunu yalnızca seyirci biliyorsa, sıradan bir konuşma bile gerilime dönüşebilir."

Hitchcock'un bu yaklaşımı sayesinde filmlerinde kullandığı eşyalar, yerler, kapılar, merdivenler, pencereler, uzun soluklu sessizlikler ve bakışlar bir tehdit unsuruna dönüşerek seyirciyi pür dikkat odağına alır.

Hitchcock'un sürekli Temaları ve Takıntıları

Alfred Hitchcock, çektiği çoğu filmde belirli temaları tekrar tekrar kullanmıştır. Ancak bu benzer temalara rağmen filmlerini izlerken asla sıkılmazsınız.

• Yanlış ve haksız yere suçlanan insanlar
• Saplantılı ilişkiler
• Suçluluk duygusu
• Kimlik değişimi
• Voyeurizm (başkalarını izleme)
• Masumiyet ile suç arasındaki ince çizgi

Gibi birazcık toplumun uç noktalarında olan ve psikolojik temalara yer vermiştir. Karakterleri çoğu zaman normal ve sıradan hayatlar yaşayan insanlardır; ancak yaşanan bir olay onların hayatını geri dönülmez biçimde değiştirir. Yanlız bunlara rağmen Hitchcock sadece kaliteli ve psikolojik hikayeler anlatan bir yönetmen değildir. Aynı zamanda görsel sinematografisi ve anlatıcılığıda bir o kadar kalitelidir. Genelde filmlerinde Kamera hareketleriyle seyircinin dikkatini başka yöne yönlendirerek, kurgu ritmiyle psikolojik baskı yaratır. Özellikle yakın plan kullanımı ve mekân tasarımlarını, karakterlerin zihinsel durumunu yansıtmak için kullanırdı.

Öne Çıkan Filmleri

Psycho: Korku sinemasını sonsuza dek değiştiren film. Duş sahnesi, sinema tarihinin en ikonik anlarından biridir.

Rear Window: Bir apartman penceresinden başlayan merakın nasıl gerilime dönüştüğünü anlatan kusursuz bir yapım.

Vertigo: Takıntı, aşk ve kimlik üzerine kurulmuş psikolojik bir başyapıt.

North by Northwest: Yanlış suçlama temasını aksiyon ve casusluk atmosferiyle birleştiren klasik bir Hitchcock filmi.

The Birds: Doğanın sebepsiz saldırısını kullanarak açıklanamayan korku hissi yaratan sıra dışı bir gerilim.

Hitchcock’un Modern Sinemaya Etkisi

Günümüzde birçok yönetmen Hitchcock'dan ilham alır. Örneğin; David Fincher, Cristopher Nolan, Brian De Palma, Park Chan Wook gibi ve daha fazla yönetmenin filmlerinde Hitchcock etkisini görmek mümkündür. Gerilim sinemasının modern dili büyük ölçüde onun kurduğu yapı üzerine inşa edilmiştir. Ayrıca günümüzde Hitchcock'un ismi özellikle ingilterede birçok kurum ve kuruluşa verilmiş ve anma törenleriyle mirası yaşatılmaya devam etmektedir.

İlk Kez İzleyecekler İçin 3 Film

Eğer daha önce hiç Hitchcock filmi izlemediyseniz başlangıç için size en iyi 3 Hitchcock şaheserini sırasıyla öneririm.

1. Rear Window
2. Psycho
3. North by Northwest